ဦးဇင္းရဲ႕ ဘာသာေရးအေမးအေျဖက႑ `ျမန္မာခ်စ္သူမ်ား´ဆုိဒ္ထဲမွာ သံသရာအစနဲ႔လူသားစတင္ျဖစ္ေပၚလာပံုကုိ ျငင္းေနၾကတာ ေတြ႕ျမင္ရတဲ့အတြက္ ဒီေခါင္းစဥ္ကုိ တင္ျပေပးလုိက္ျခင္း ျဖစ္ပါေပတယ္။
တခ်ိဳ႕က သံသရာအစ ဘယ္ကလဲလုိ႔ ေမးၾက၊ သိခ်င္ၾကပါတယ္။ သံသရာအစ ဘယ္ကလဲလုိ႔ေမးရင္ အ၀ိဇၨာ-အမွန္ကုိအမွန္တုိင္း မသိျခင္းက စတယ္လုိ႔ ေျပာရမွာပါပဲ။ သတၱ၀ါတစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦးဟာ ျဖစ္တာျခင္းလည္း မတူဘဲ ကံစီမံရာ မိမိတုိ႔ျပဳလုပ္သလုိ ျဖစ္ပ်က္ေနရတာဆုိေတာ့ သတၱ၀ါတစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦးရဲ႕ အစလည္း မတူႏုိင္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဘယ္သူက ဘယ္လုိစတယ္ဆုိတဲ့ အခ်က္ေပါင္းမ်ားစြာကုိ ရွာေဖြရမွာမုိ႔ စ်ာန္အဘိညာဥ္ရသူမ်ားေတာင္ သူတုိ႔ရဲ႕သံသရာအစကို မသိႏုိင္တဲ့အတြက္ ျမတ္ဗုဒၶက အခ်ိန္ကုန္တယ္။ မင့္တုိ႔ တစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦးဟာလည္း ျဖစ္တာျခင္းမတူၾကဘူး။ အဲဒီေတာ့ တျခားအက်ိဳးရွိမဲ့အရာေတြနဲ႔ပဲ အခ်ိန္ကုန္ေအာင္လုပ္ၾကပါလုိ႔ မိန္႔ေတာ္မူခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။
ျမတ္ဗုဒၶေျပာတာလည္း သဘာ၀က်ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆုိေတာ့ သတၱ၀ါေတြမွမဟုတ္ပါဘူး။ က်န္တဲ့ရုပ္တရားေတြမွာလည္း တစ္ခုနဲ႔တစ္ခု စျဖစ္တာျခင္းမတူသလုိ ပ်က္စီးတာျခင္းလည္း မတူၾကပါဘူး။ ကြန္ပ်ဳတာတစ္လံုးရဲ႕ အစကုိရွာမယ္ဆုိရင္ေတာင္ ကုမၸဏီတည္ေထာင္သူက ငါကစတာ၊ ေဆာ့၀ဲေရးသူက ငါကစတာ၊ ပရုိဂရမ္တီထြင္သူက ငါကစတာ၊ လွ်ပ္စစ္မီးတီထြင္သူကလည္း ငါတီထြင္လုိ႔ ကြန္ပ်ဳတာဆုိတာ ျဖစ္လာတာစသည္ျဖင့္ သူကစတာ ငါကစတာနဲ႔ အစေပါင္းမ်ားစြာ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒါက ကြန္ပ်ဳတာတစ္ခုတည္း ရွိပါေသးတယ္။ သတၱေတြဆုိရင္ သတၱ၀ါေပါင္း ေျမာက္မ်ားစြာရွိတဲ့အတြက္ အဲဒီသတၱ၀ါေတြအားလံုးရဲ႕ အစျဖစ္တာျခင္းလည္း မတူႏုိင္ပါဘူး။ အဲဒီလုိ မတူတာေတြကုိ လုိက္ရွာၾကည့္ရင္ ရွာတဲ့သူပဲ ေမာရံုပဲရွိမွာေပါ့။ အဲဒါေၾကာင့္ ျမတ္ဗုဒၶက အခ်ိန္ကုန္လူပန္းမဲ့အရာနဲ႔ အခ်ိန္ကုန္မခံဘဲ က်န္တဲ့အက်ိဳးရွိမဲ့အရာမ်ားျဖင့္ မိမိအသက္ရွင္စဥ္ေလးကုိ အသံုးျပဳၾကပါလုိ႔ မိန္႔ခဲ့တာပါ။
သတၱ၀ါအားလံုးရဲ႕ အစကုိအသာထားပါဦး။ သက္မဲ့ျဖစ္တဲ့ ၀ါးလံုးတစ္လံုးရဲ႕ အ၀ုိင္းကေလးတစ္ခုကုိ အဲဒီအ၀ုိင္းေလးမွာ စ၀ိုင္းတဲ့ေနရာက ဘယ္ေနရာျဖစ္မယ္ဆုိတာကုိပဲ မိမိတုိ႔ဘ၀အသက္ရွင္စဥ္ေလးမွာ အေျဖမွန္ေအာင္ စဥ္းစားေတြးေခၚဖုိ႔ မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူး။ ေနာက္ၿပီး လူတစ္ေယာက္ကေန စက္၀ုိင္းေလးတစ္ခုကုိ ၀ုိင္းေနေအာင္၀ုိင္းထားၿပီး က်န္တဲ့လူကုိ ဒီစက္၀ုိင္းရဲ႕ အစက ဘယ္ေနရာကျဖစ္မလဲလုိ႔ေမးရင္ အေမးခံရတဲ့သူဟာ အခ်ိန္သာကုန္သြားမယ္။ အေျဖရွာရမွာမဟုတ္ပါဘူး။ ၀လံုးတစ္ခုေတာင္ အေျဖရွာမရရင္ ၀လံုးေပါင္းသိန္းသန္းခ်ီေနတဲ့ ၀လံုးေတြရဲ႕ အစေတြကုိ ရွာခုိင္းရင္ ရွာတဲ့လူဟာ ဒီဘ၀မွာ အေျဖရွာေတြ႕ႏုိင္ပါ့မလား။ အဲဒါေၾကာင့္ ေျမာက္မ်ားစြာေသာ သတၱ၀ါေတြရဲ႕အစကုိ ရွာေနရင္ မိမိအသက္ရွင္စဥ္ေလးမွာ ဘာမွမလုပ္ရဘဲ အခ်ိန္ကုန္သြားမွာဆုိးလုိ႔ အက်ိဳးမရွိတာကုိမလုပ္နဲ႔၊ အက်ိဳးရွိတာနဲ႔ အခ်ိန္ကုိအသံုးခ်ပါလုိ႔ ျမတ္ဗုဒၶက မိန္႔ေတာ္မူခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေလာက္ဆုိ သံသရာအစသိခ်င္သူမ်ား ရွင္းေလာက္မယ္ထင္ပါတယ္။
တခ်ိဳ႕က သံသရာအစ ဘယ္ကလဲလုိ႔ ေမးၾက၊ သိခ်င္ၾကပါတယ္။ သံသရာအစ ဘယ္ကလဲလုိ႔ေမးရင္ အ၀ိဇၨာ-အမွန္ကုိအမွန္တုိင္း မသိျခင္းက စတယ္လုိ႔ ေျပာရမွာပါပဲ။ သတၱ၀ါတစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦးဟာ ျဖစ္တာျခင္းလည္း မတူဘဲ ကံစီမံရာ မိမိတုိ႔ျပဳလုပ္သလုိ ျဖစ္ပ်က္ေနရတာဆုိေတာ့ သတၱ၀ါတစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦးရဲ႕ အစလည္း မတူႏုိင္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ဘယ္သူက ဘယ္လုိစတယ္ဆုိတဲ့ အခ်က္ေပါင္းမ်ားစြာကုိ ရွာေဖြရမွာမုိ႔ စ်ာန္အဘိညာဥ္ရသူမ်ားေတာင္ သူတုိ႔ရဲ႕သံသရာအစကို မသိႏုိင္တဲ့အတြက္ ျမတ္ဗုဒၶက အခ်ိန္ကုန္တယ္။ မင့္တုိ႔ တစ္ဦးနဲ႔တစ္ဦးဟာလည္း ျဖစ္တာျခင္းမတူၾကဘူး။ အဲဒီေတာ့ တျခားအက်ိဳးရွိမဲ့အရာေတြနဲ႔ပဲ အခ်ိန္ကုန္ေအာင္လုပ္ၾကပါလုိ႔ မိန္႔ေတာ္မူခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။
ျမတ္ဗုဒၶေျပာတာလည္း သဘာ၀က်ပါတယ္။ ဘာျဖစ္လုိ႔လဲဆုိေတာ့ သတၱ၀ါေတြမွမဟုတ္ပါဘူး။ က်န္တဲ့ရုပ္တရားေတြမွာလည္း တစ္ခုနဲ႔တစ္ခု စျဖစ္တာျခင္းမတူသလုိ ပ်က္စီးတာျခင္းလည္း မတူၾကပါဘူး။ ကြန္ပ်ဳတာတစ္လံုးရဲ႕ အစကုိရွာမယ္ဆုိရင္ေတာင္ ကုမၸဏီတည္ေထာင္သူက ငါကစတာ၊ ေဆာ့၀ဲေရးသူက ငါကစတာ၊ ပရုိဂရမ္တီထြင္သူက ငါကစတာ၊ လွ်ပ္စစ္မီးတီထြင္သူကလည္း ငါတီထြင္လုိ႔ ကြန္ပ်ဳတာဆုိတာ ျဖစ္လာတာစသည္ျဖင့္ သူကစတာ ငါကစတာနဲ႔ အစေပါင္းမ်ားစြာ ျဖစ္ေနပါတယ္။ ဒါက ကြန္ပ်ဳတာတစ္ခုတည္း ရွိပါေသးတယ္။ သတၱေတြဆုိရင္ သတၱ၀ါေပါင္း ေျမာက္မ်ားစြာရွိတဲ့အတြက္ အဲဒီသတၱ၀ါေတြအားလံုးရဲ႕ အစျဖစ္တာျခင္းလည္း မတူႏုိင္ပါဘူး။ အဲဒီလုိ မတူတာေတြကုိ လုိက္ရွာၾကည့္ရင္ ရွာတဲ့သူပဲ ေမာရံုပဲရွိမွာေပါ့။ အဲဒါေၾကာင့္ ျမတ္ဗုဒၶက အခ်ိန္ကုန္လူပန္းမဲ့အရာနဲ႔ အခ်ိန္ကုန္မခံဘဲ က်န္တဲ့အက်ိဳးရွိမဲ့အရာမ်ားျဖင့္ မိမိအသက္ရွင္စဥ္ေလးကုိ အသံုးျပဳၾကပါလုိ႔ မိန္႔ခဲ့တာပါ။
သတၱ၀ါအားလံုးရဲ႕ အစကုိအသာထားပါဦး။ သက္မဲ့ျဖစ္တဲ့ ၀ါးလံုးတစ္လံုးရဲ႕ အ၀ုိင္းကေလးတစ္ခုကုိ အဲဒီအ၀ုိင္းေလးမွာ စ၀ိုင္းတဲ့ေနရာက ဘယ္ေနရာျဖစ္မယ္ဆုိတာကုိပဲ မိမိတုိ႔ဘ၀အသက္ရွင္စဥ္ေလးမွာ အေျဖမွန္ေအာင္ စဥ္းစားေတြးေခၚဖုိ႔ မျဖစ္ႏုိင္ပါဘူး။ ေနာက္ၿပီး လူတစ္ေယာက္ကေန စက္၀ုိင္းေလးတစ္ခုကုိ ၀ုိင္းေနေအာင္၀ုိင္းထားၿပီး က်န္တဲ့လူကုိ ဒီစက္၀ုိင္းရဲ႕ အစက ဘယ္ေနရာကျဖစ္မလဲလုိ႔ေမးရင္ အေမးခံရတဲ့သူဟာ အခ်ိန္သာကုန္သြားမယ္။ အေျဖရွာရမွာမဟုတ္ပါဘူး။ ၀လံုးတစ္ခုေတာင္ အေျဖရွာမရရင္ ၀လံုးေပါင္းသိန္းသန္းခ်ီေနတဲ့ ၀လံုးေတြရဲ႕ အစေတြကုိ ရွာခုိင္းရင္ ရွာတဲ့လူဟာ ဒီဘ၀မွာ အေျဖရွာေတြ႕ႏုိင္ပါ့မလား။ အဲဒါေၾကာင့္ ေျမာက္မ်ားစြာေသာ သတၱ၀ါေတြရဲ႕အစကုိ ရွာေနရင္ မိမိအသက္ရွင္စဥ္ေလးမွာ ဘာမွမလုပ္ရဘဲ အခ်ိန္ကုန္သြားမွာဆုိးလုိ႔ အက်ိဳးမရွိတာကုိမလုပ္နဲ႔၊ အက်ိဳးရွိတာနဲ႔ အခ်ိန္ကုိအသံုးခ်ပါလုိ႔ ျမတ္ဗုဒၶက မိန္႔ေတာ္မူခဲ့ျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီေလာက္ဆုိ သံသရာအစသိခ်င္သူမ်ား ရွင္းေလာက္မယ္ထင္ပါတယ္။
